Těšín - Zástupci čtyř příhraničních krajů Česka, Polska a Slovenska na podzim podepíší smlouvu o ustanovení Evropského seskupení územní spolupráce (ESUS) TRITIA. To má usnadnit přístup k evropským fondům. Čerpání peněz by však nemělo být na úkor projektů, které doposud zprostředkovávaly euroregiony.
Smlouva o ustanovení Evropského seskupení územní spolupráce bude zahrnovat Slezské a Opolské vojvodství a Moravskoslezský a Žilinský kraj. „Dnes jsme podepsali protokol, který určuje harmonogram dalšího postupu a směřuje k podzimnímu termínu podepsání smlouvy o spolupráci. Čekáme ještě na vyřízení některých dokladů na ministerstvu zahraničí a ministerstvu regionálního rozvoje,“ řekl maršálek Slezského vojvodství Adam Matusiewicz na setkání za účasti zástupců samospráv a euroregionů, které proběhlo koncem dubna v Těšíně. Přípravy k podepsání smlouvy už trvají dva roky a jsou zaměřené na nové programovací období v Evropské unii. Dosud byla přeshraniční spolupráce doménou euroregionů. Proto během setkání v Těšíně jejich zástupci vyjádřili své obavy týkající se hlavně zdrojů financování Evropského seskupení územní spolupráce. Tajemník Euroregionu Śląsk Cieszyński - Těšínské Slezsko Václav Laštůvka to komentoval slovy: „Byla určitá nejistota, neboť ne všude se jednalo s euroregiony otevřeně. Euroregiony byly částečně informovány, ale nebyly nikdy do té práce vtaženy.“
„Ta konečná podoba toku finančních prostředků ze zdrojů EU je především na rozhodnutí Evropské komise. Nicméně rozhodně v žádném případě nechceme, aby realizace ESUS TRITIA šla na úkor financí, kterými teď hospodaří euroregiony,“ ujistil zástupce euroregionů náměstek hejtmana Moravskoslezského kraje Marian Lebiedzik. Jeho slova potvrdil i maršálek Opolského vojvodství Józef Sebesta: „Euroregiony už jsou tady dlouho. A byli bychom nezodpovědnými maršálky a hejtmany, kdybychom se pokoušeli vytvořit evropské územní sdružení jako konkurenci pro euroregiony.“ TRITIA, jak se nové seskupení bude jmenovat, má být dalším prvkem, který bude podporovat přeshraniční spolupráci a usnadní přístup k evropským finančním zdrojům. Mělo by sloužit více než 8 milionům obyvatel všech čtyř krajů, které se do projektu zapojily. Evropská seskupení územní spolupráce vznikají teprve od roku 2006 a jsou tak vlastně stále novinkou.
Polská verze:
Przedstawiciele czterech przygranicznych województw z Polski, Czech i Słowacji podpiszą jesienią umowę o powstaniu europejskiego ugrupowania współpracy terytorialnej (EUWT) TRITIA. Ma ono na celu pomoc w pozyskiwaniu funduszy europejskich; nie będzie jednak konkurowało z euroregionami. Umowa o powstaniu Europejskiego Ugrupowania Współpracy Terytorialnej będzie obejmowała województwa Śląskie i Opolskie oraz Morawskośląskie i Żylińskie. „Dzisiaj podpisaliśmy protokół, który określa cykl naszych działań, prowadzący do podpisania jesienią końcowej umowy współpracy. Czekamy jeszcze na zatwierdzenie naszych dokumentów w Ministestwie Spraw Zagranicznych i w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego,“ powiedział Adam Matusiewicz, marszałek Województwa Śląskiego, na spotkaniu z przedstawicielami samorządów i euro regionów, które odbyło się pod koniec kwietnia w Cieszynie. Przygotowania do podpisania umowy trwają już dwa lata. Przedstawiciele województw uważają jednak, że nie muszą się spieszyć - chcą bowiem pozyskać środki finansowe w nowym okresie programowania w Unii Europejskiej. Dotychczas współpraca transgraniczna była domeną Euroregionów. Podczas spotkania ich przedstawiciele wyrazili swoje obawy, dotyczące głównie źródeł finansowania Europejskiego Ugrupowania Współpracy Terytorialnej.
Sekretarz Euroregionu Śląsk Cieszyński, Václav Laštůvka, skomentował to w ten sposób: „Panowała niepewność, bo nie wszystkie województwa traktowały euroregiony jako partnerów. Euroregiony miały wprawdzie fragmentaryczne informacje, ale nie zostały włączone do przygotowań powstania EUWT“. „Tok środków finansowych z Unii Europejskiej zależy głównie od decyzji Komisji Europejskiej. Niemniej w żadnym wypadku nie chcemy, by działania Europejskiego Ugrupowania Współpracy Terytorialnej TRITIA uszczuplały fundusze, z których dotąd korzystały Euroregiony,“ zapewnił Marian Lebiedzik, wicehetman Województwa Morawskośląskiego. Jego słowa potwierdził także marszałek Województwa Opolskiego, Józef Sebesta: „Euroregiony działają już bardzo długo. I bylibyśmy nieodpowiedzialnymi marszałkami, hetmanami, gdybyśmy próbowali tworzyć organizm wspólny europejskiego ugrupowania współpracy, konkurując z euroregionami.“ Tak więc Tritia, jak nazywać się będzie nowe ugrupowanie, ma być kolejnym elementem wspierającym współpracę transgraniczną i ułatwiajacym dostęp do przeznaczonych na ten cel funduszy unijnych. Miałoby s_ b 3użyć ponad 8 milionom mieszkańców czterech uczestniczących w projekcie województw. EUWT jest nową formą współpracy, która powstaje zgodnie z uregulowaniem UE z 2006 roku.
